De enthousiast verhalen van clubleden hebben ervoor gezorgd dat Henk en ik het afgelopen voorjaar zijn afgereisd naar dit tropisch stukje Nederland. Er staan al een paar mooie fotorapportages op de site – zie fotoalbum. Daar hoef ik niets meer aan toe te voegen. Maar het leek me wel leuk om een verslag te geven van de dingen die ik daar heb gedaan naast de standaardduiken die kunnen worden gemaakt aan de westkant van het eiland, namelijk: snorkelen in de mangrovebossen, duiken aan de ruige oostkant van het eiland verkennen en een dag vrijwilligerswerk verrichten voor Sea Turtle Conservation Bonaire.
In de eerste week ben ik samen met Henk gaan kajakken in de mangrovebossen van Lac Bay, onderdeel van het Bonaire Nationaal Marine Park. In het park groeien verschillende soorten mangrovebomen. Deze bomen staan in het brakke tot zoute water en ademen via adem- of luchtwortels. In het rustige water tussen de wortels groeien veel soorten vis en andere dieren op. Tijdens de kanotocht word je door een gids door een labyrint van smalle, donkere doorgangetjes geleid. Daarbij moet je oppassen de boomwortels niet te beschadigen. Daarom moet vlak voor de tunnel je peddel losklikken en met één deel voorzichtig verder peddelen. Uiteindelijk wordt je naar een ondiepte geleid waar je mag uitstappen en gaan snorkelen. Wel oppassen dat je niet meteen in een mangrovekwal gaat staan. Deze kwallen leven in symbiose met algen (zoöxanthellen) die in hun tentakels leven. Om de algen van zonlicht te voorzien liggen de kwallen overdag hun scherm met de tentakels naar boven gericht. De zuurstof en suikers die de algen via fotosynthese produceren kunnen de kwallen vervolgens voor hun eigen stofwisseling gebruiken. We zijn meteen terug gezwommen naar de tunnel, want vanuit de kano zie je al dat aan de wortels allerlei prachtig gekleurde sponzen en schelpdieren groeien en dat tussen de mangrovewortels verschillende vissen zwemmen. En inderdaad, de sponzen kleuren het geheel onderwater ook prachtig rood, paars en geel. Door rustig te blijven hangen zie je allerlei vissen voorbij komen: mangrovesnapper, koffervissen, jonge barracuda’s. Een feest om hier te snorkelen.
De laatste jaren zijn er ook een paar organisaties die bootduiken maken aan de oostkant van het eiland. Dit is de ruige kant van het eiland. Normaal gesproken beuken de meters hoge golven constant op de kust. In de tijd dat ik er was, was het ongewoon windstil en stond er zelfs nauwelijks deining. Een mooie kans dus om, zonder zeeziek te worden, een duikje te maken. Helaas waren de boten van beide organisaties op dat moment niet beschikbaar. Maar gelukkig was er ook een duikschool die gebruik maakt van een kleinere speedboot. De tochten vertrekken ook vanuit Lac Bay, maar dan de kant van Sorobon. Nadat de boot te water was gelaten, moesten we onze duiksets klaar maken en in de boot leggen. Dit gebeurt uit voorzorg. Als je de baai uitvaart, kom je namelijk in de deining terecht en kost het normaal gesproken nogal wat moeite om je set aan te trekken, laat staan op te tuigen. Daar hadden wij echter geen last van. Na een paar minuten werd de boei gespot die de duikplek ‘White of Blue Hole’ markeert. Na een rol achterover, mag je meteen naar de bodem zakken, die zich hier op slechts ca. 10 - 12m bevindt. Je hangt dan meteen boven een oneindige zee van wuivend waaierkoraal. Je wordt zelf ook met de deining mee op en neer getrokken. Lang mag je niet van al dit moois genieten, want de gids leidt je meteen naar de ‘hole’ enkele tientallen meters verderop. Hier bevindt zich een ‘gat’ in het koraal, zo groot als een voetbalveld. De bodem bestaat uit wit zand en bevindt zich op nog geen 10 m diepte. Hierdoor ziet deze plek er vanuit de lucht wit tot lichtblauw uit, vandaar de naam. Dit is de rustplaats voor tarpons, grote roofvissen. Als je het gat inzwemt valt de deining weg en direct wordt je aandacht gevangen door de zilverkleurige lichamen van een grote groep tarpons, wel 30 stuks. Ze bewegen nauwelijks, maar hebben ons wel meteen in de gaten. Machtig om ze zo te zien hangen. De tocht wordt voortgezet langs de wand van het gat. Hier groeit mooi slakoraal en liggen een paar enorme murenes die worden gepoetst door garnalen. Via de bovenkant van de muur, op ca. 5m, zwemmen we weer terug. Hier groeien vuurkoralen, waar weer allerlei andere vissen tussen leven, en nog wat hoger op staan enorme hertshoornkoralen die goed tegen deining kunnen. Doordat de duik zo ondiep is, heeft iedereen gelukkig genoeg lucht over om naar de drop-off aan de andere kant van de boot te zwemmen. Hier zie je vaak schildpadden die in Lac Bay hun buikje rond eten met zeegras. De schildpadden die hier leven groeien dan ook met uitzonderlijk hoge snelheden (tot wel 10 cm/jaar). We zijn er nog niet of de eerste groene schildpad verschijnt in beeld. Wat een verschil met de westkant; wat een groot beest! We zwemmen snel wat verder en daar verschijnt de volgende al. Deze is gemerkt aan zijn voorpoot. Het beest is amper het zicht verdwenen of er komt er alweer een aangezwommen, vergezeld van 2 zuigvissen! Ongemerkt duiken we wat dieper en gaat de luchtvoorraad hard achteruit. Einde van de duik dus, jammer maar helaas.
De laatste dag van mijn vakantie ben ik op pad geweest met de Sea Turtle Conservation van Bonaire (STCB). In deze tijd van het jaar broeden de schildpadden niet en wordt al snorkelend een inventarisatie gemaakt van de schildpadden die leven aan de westkust van het eiland. We waren die dag met 4 vrijwilligers, een Belgische stagaire en Funchi, de zeer ervaren en betaalde kracht van STCB. Wij stappen in een klein bootje en varen naar de duikplek 1000-steps. In het water vormden we een rij haaks op de kust en vervolgens wordt er parallel aan de kust gezwommen. De stroming staat vandaag in noordelijke richting. Er staat een flinke golfslag en zonder pak is het wel wat frisjes. Maar het uitzicht op de prachtige wereld onder je maakt dat je dat vergeet. Na een uur flink doorzwemmen hebben we wel twee schildpadden gezien, maar die gingen er razendsnel vandoor toen ze ons zagen. Na een korte pauze gaan we weer verder. De kou heeft mij echter in zijn greep en mijn maag staat ook op het punt zich om te keren, dus snel terug naar de boot. We zijn inmiddels bijna bij Karpata aangekomen. Plots worden er diverse handen op gestoken: het teken van een gesignaleerde schildpad. Funchi zwemt erheen en komt triomfantelijk boven met een karet schilpad. Ik neem hem van hem over en leg hem in de boot onder een natte handdoek. Intussen wordt er alweer gezwaaid, zelfs op 2 plekken. Van tevoren is duidelijk afgesproken dat alleen Funchi de dieren mag vangen. Hij is een meester in freediven en weet ook hoe hij de dieren moet behandelen zonder zelf gebeten te worden. De tweede schildpad blijkt hij vlakbij twee duikers uit het water te hebben gesnaaid.… Met een brede grijns vertelt hij later dat ze gelukkig niets in de gaten hadden en dat hij heeft zichzelf meteen met zijn rug naar hun heeft toegedraaid. De derde schildpad heeft zich inmiddels goed verstopt onder een overhang en laten we verder met rust. Iedereen klimt weer aan boord, want onze tocht zit erop. Funchi en zijn assistente Delphine gaan aan de slag: de schildpadden worden één voor één opgemeten, gewogen (in een boodschappentas!), voorzien van een interne chip plus een uitwendige tag. Het is fascinerend om de dieren van zo dichtbij te zien, te mogen voelen en wegen (in een boodschappentas…). Het patroon op het schild is prachtig. Als laatste worden foto’s gemaakt van de dieren, voor de wetenschappelijke database en eventuele latere identificatie, en varen we terug naar de plek waar we ze ongeveer hebben gevangen. Aan mij de eer om ze terug te zetten. Dat maakt de dag en het verblijf op Bonaire helemaal onvergetelijk! Wil je meer weten over het intrigerende leven van zeeschildpadden: http://www.bonaireturtles.org. En mocht je een keer naar Bonaire gaan, dan kun je je via deze site opgeven voor een interessante lezingenavond of inschrijven als vrijwilliger. Verder kun je natuurlijk een donatie overmaken om de beschermen van zeeschildpadden te ondersteunen. Ajo. MariekeD
In de eerste week ben ik samen met Henk gaan kajakken in de mangrovebossen van Lac Bay, onderdeel van het Bonaire Nationaal Marine Park. In het park groeien verschillende soorten mangrovebomen. Deze bomen staan in het brakke tot zoute water en ademen via adem- of luchtwortels. In het rustige water tussen de wortels groeien veel soorten vis en andere dieren op. Tijdens de kanotocht word je door een gids door een labyrint van smalle, donkere doorgangetjes geleid. Daarbij moet je oppassen de boomwortels niet te beschadigen. Daarom moet vlak voor de tunnel je peddel losklikken en met één deel voorzichtig verder peddelen. Uiteindelijk wordt je naar een ondiepte geleid waar je mag uitstappen en gaan snorkelen. Wel oppassen dat je niet meteen in een mangrovekwal gaat staan. Deze kwallen leven in symbiose met algen (zoöxanthellen) die in hun tentakels leven. Om de algen van zonlicht te voorzien liggen de kwallen overdag hun scherm met de tentakels naar boven gericht. De zuurstof en suikers die de algen via fotosynthese produceren kunnen de kwallen vervolgens voor hun eigen stofwisseling gebruiken. We zijn meteen terug gezwommen naar de tunnel, want vanuit de kano zie je al dat aan de wortels allerlei prachtig gekleurde sponzen en schelpdieren groeien en dat tussen de mangrovewortels verschillende vissen zwemmen. En inderdaad, de sponzen kleuren het geheel onderwater ook prachtig rood, paars en geel. Door rustig te blijven hangen zie je allerlei vissen voorbij komen: mangrovesnapper, koffervissen, jonge barracuda’s. Een feest om hier te snorkelen.